Кўп қиррали ҳамкорликни кенгайтиришга доир янги ташаббуслар илгари сурилди

Шанхай ҳамкорлик ташкилотининг Самарқанд саммити кенг жамоатчилик эътибор марказида бўлиб турибди. Бу борада Олий Мажлис Қонунчилик палатасининг бир гуруҳ депутатлари ҳам ушбу йирик анжуман борасида ўз муносабатини билдирмоқда.
Дилбар УСМОНОВА, Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати:
—Ҳеч бир мамлакат ёлғиз ўзи тараққиётга эриша олмаслиги ҳаммамизга яхши аён. Ён қўшни, узоқ-яқиндаги давлатлар билан ҳар томонлама ҳамкорлик, дўстлик, қардошлик ва иқтисодий муносабатлар мушатараклиги давлатнинг истиқболини белгилаб беради. Шу маънода Шанхай ҳамкорлик ташкилоти сиёсий блок ёки ҳарбий тузулмалардан фарқли ўлароқ, ўзаро ҳамкорлик ва аъзо давлатлар ўртасидаги боғлиқлик ҳамда мулоқот шаклида ташкил этилганлиги эътиборга молик.
Халқимизда “бирлашган ўзар, бирлашмаган тўзар” деган мақол бежизга айтилмаган. Биргина мисол, Ўзбекистон ШҲТга аъзо бўлганидан буён ташкилотга аъзо давлатлар ўртасида савдо-логистика, инвестициявий алоқалар, божхона, йўл-транспорт, маданий алоқалар йўлга қўйилдики, бу ҳар бир аъзо давлатлар манфаатларига хизмат қилди.
Ўзбекистон раислигидаги Самарқанд саммити бу ташкилотнинг ҳаётида туб бурилиш ясади, десак муболаға эмас. Сабаби “Самарқанд руҳи” ШҲТ давлатлари раҳбарлари наздида дунёни англаш ва ўзаро ишонч туйғуларини мустаҳкамлади. Қувонарли жиҳати шундаки, мамлакатимизда бу каби катта нуфузга эга тадбирнинг ўтказилаётгани ҳамда жуда кўп давлат раҳбарларининг Самарқандда жам бўлиши бу – Ўзбекистоннинг халқаро миқёсдаги обрў эътиборини янада юксалтиради.
Чунки Ўзбекистоннинг ШҲТга раислиги дунёда глобал муаммолар юқори даражага кўтарилган бир пайтга тўғри келди. Хусусан, сув ресурслари танқислиги, хавфли ва юқумли касалликларнинг ортиши, экологик мувозанатга путур етиши, аҳоли сонининг ошиб бориши ҳамда озиқ-овқат танқислиги сезилаётгани дунё аҳлини ташвишга солмоқда. Бу муаммолар эса бевосита инсоният тақдирига дахлдордир.
ШҲТнинг Самарқанд саммити унга аъзо давлатлар ўртасида бу каби глобал муаммоларни ҳал этиш йўлларини излар экан, келишувлардан ҳар бир аъзо давлат манфаатдордир. Президентимиз таъбири билан айтганда, “Ҳар биримиз кучли бўлсаккина ШҲТ кучли бўлади”.
Бугун ШҲТга аъзо давлатлар сафи кенгайиб бормоқда. Эрон, Озарбайжон, Мўғулистон ва Туркманистон каби бир қатор давлатлар кузатувчи мақомда ҳамда меҳмон сифатида иштирок этишди. Демак, ШҲТ қанча кенгайса ва аъзолари сафи ортса, ташкилотга аъзо давлатларининг ички ва ташқи дунё билан муносабатлари, мулоқоти ва ўзаро узвийлиги ҳам шунча кенгаяди.
Таъкидлаш жоизки, Шанхай ҳамкорлик ташкилоти саммитида қабул қилинган қарор ва келишувлар мамлакатимиз манфаатларига, халқимиз фаровонлигига ҳамда юртимиз истиқболига хизмат қилади.
Назир СОБИРОВ, Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати:
— Бугун қадимий ва ҳамиша навқирон Самарқанд шаҳри Шанхай ҳамкорлик ташкилоти Давлат раҳбарлари кенгашининг 22-мажлисига мезбонлик қилди. Ушбу нуфузли анжуман йилнинг энг йирик дипломатик воқеаси бўлиш билан бирга, кўплаб давлат раҳбарларини бир шиор остида янада бирлаштирди.
Ўзбекистон Шанхай ҳамкорлик ташкилотига раислик қилишдек масъулиятли вазифани бажариш давомида асосий эътиборни ҳамкорликнинг янги уфқларини очиш ва ҳар бир иштирокчи мамлакатнинг фойдаланилмаган резервларини ишга солиш орқали ташкилотни жадал ривожлантириш стратегиясига қаратди. Хусусан, 80 дан зиёд йирик тадбирларни ўтказди. Пандемия ва бошқа муаммоларга қарамай, ҳар томонлама ҳамкорликнинг барча йўналишлари ва соҳалари қамраб олинди.
Президентимиз Шавкат Мирзиёев Шанхай ҳамкорлик ташкилотига аъзо давлатлар раҳбарлари кенгашининг мажлисидаги нутқида бир қатор муҳим ва долзарб ташаббусларни илгари сурди. “Шанхай руҳи” тамойиллари асосида бирдамлик, ўзаро қўллаб-қувватлаш ва шерикликни мустаҳкамлаш яна бир асосий вазифа ҳисобланишини айтиб, фақат шу йўл билангина ШҲТ минтақасида тинчлик, барқарорлик ва фаровонликни таъминлаш мумкинлигини билдирди.
Айниқса, ушбу принципиал ёндашувлардан келиб чиқиб ва бугунги халқаро вазиятни ҳисобга олган ҳолда, ШҲТни 2040 йилгача Ривожлантириш стратегиясини тайёрлашга киришиш ҳақидаги таклифлари ташкилот аъзолари томонидан якдиллик билан қўллаб-қувватланди. Зеро, ушбу дастуруламал ҳужжат кўп қиррали ҳамкорликнинг барча йўналишларини қамраб олади ва ШҲТни узоқ муддатли ривожлантиришнинг устувор йўналишларини белгилаб беради.
Давлатимиз раҳбари шунингдек, ШҲТ доирасида университет ректорлари форуми, маданият ва туризм кунлари, қўшма спорт тадбирлари ва универсиадалар сингари қўшимча форматларни таъсис этиш таклифи билан чиқди ва бу ғоят муҳим ташаббус бўлди.
Шу нуқтаи назардан айтганда, Самарқанд саммитида қабул қилинган ҳужжатлар ва қарорлар мамлакатларимиз ва халқларимиз тараққиёти ҳамда фаровонлиги йўлида минтақавий ва глобал хавфсизликни таъминлаш мақсадида ташкилот нуфузининг юксалишига хизмат қилади, десак айни ҳақиқат.
Умуман олганда, Самарқанд саммити Ўзбекистоннинг дўстлик ва очиқликка асосланган проактив ташқи сиёсатининг мантиқий давоми бўлишига ишонамиз.
Муҳтарама Комилова тайёрлади, ЎзА